Tạp chí Khoa học Giao thông vận tải - Trường Đại học Giao thông vận tải được thành lập năm 2002 và ra mắt phiên bản trực tuyến vào năm 2019.
Tạp chí Khoa học Giao thông vận tải là tạp chí khoa học nơi các nhà khoa học và chuyên gia trong nước và quốc tế công bố những kết quả nghiên cứu mới nhất. Tạp chí luôn cam kết phản biện các bài báo theo đúng tiêu chuẩn quốc tế của một tạp chí khoa học. Hằng năm, Tạp chí xuất bản 4 số tiếng Anh vào ngày 15 các tháng 1, 5, 9, 11 và 6 số tiếng Việt vào ngày 15 các tháng 2, 4, 6, 8, 10, 12 với ISSN 1859-2724, e-ISSN 2615-9554.
MỤC TIÊU VÀ PHẠM VI
Tạp chí Khoa học Giao thông vận tải là tạp chí khoa học công bố các kết quả nghiên cứu và ứng dụng trong lĩnh vực giao thông vận tải bao gồm:
- Xây dựng công trình giao thông
- Kỹ thuật xây dựng
- Kỹ thuật cơ khí
- Kinh tế và khai thác vận tải
- Quản lý xây dựng
- Điện - Điện tử
- Công nghệ thông tin
- Môi trường và an toàn giao thông
- Khoa học cơ bản
QUY TRÌNH PHẢN BIỆN
Tạp chí Khoa học Giao thông vận tải áp dụng quy trình phản biện kín hai chiều. Toàn bộ quy trình được thực hiện thông qua hệ thống nộp bài trực tuyến của Tạp chí và bao gồm các bước sau:
- Sàng lọc ban đầu bởi Ban Biên tập (Đánh giá sơ bộ)
Tất cả các bản thảo gửi đến đều được Ban Biên tập (Tổng Biên tập hoặc Biên tập viên chuyên ngành) sàng lọc ban đầu.
Các bản thảo không đáp ứng tiêu chí ở giai đoạn này sẽ bị từ chối ngay lập tức (Desk Reject) mà không được gửi phản biện bên ngoài, nhằm tiết kiệm thời gian cho tác giả.
- Phản biện bởi chuyên gia
Các bản thảo vượt qua bước sàng lọc ban đầu sẽ được Ban Biên tập gửi đi phản biện kín hai chiều.
- Bản thảo sẽ được ít nhất hai (02) chuyên gia phản biện độc lập có chuyên môn sâu trong lĩnh vực nghiên cứu liên quan đánh giá.
- Danh tính của cả tác giả và phản biện viên được giữ bí mật tuyệt đối trong suốt quá trình phản biện.
- Quyết định của Ban Biên tập
Sau khi nhận được đầy đủ báo cáo phản biện, Ban Biên tập sẽ xem xét cẩn trọng các ý kiến và đưa ra một trong các quyết định sơ bộ sau:
- Chấp nhận:
Bài báo được chấp nhận đăng mà không cần chỉnh sửa thêm.
- Chỉnh sửa nhỏ:
Bài báo được chấp nhận về nguyên tắc nhưng cần chỉnh sửa nhỏ theo góp ý của phản biện. Tác giả chỉnh sửa và nộp lại; Ban Biên tập sẽ kiểm tra các thay đổi mà không gửi lại bản thảo cho phản biện viên.
- Chỉnh sửa lớn:
Bài báo có tiềm năng nhưng cần thay đổi đáng kể về nội dung, phương pháp hoặc phân tích. Sau khi tác giả chỉnh sửa, bản thảo có thể được gửi lại cho các phản biện viên ban đầu để đánh giá lần hai.
- Từ chối:
Bài báo có sai sót nghiêm trọng về khoa học hoặc phương pháp, hoặc không phù hợp với tiêu chí của Tạp chí.
- Xử lý các ý kiến phản biện trái chiều
Trong trường hợp các phản biện viên đưa ra những đánh giá trái ngược nhau, Ban Biên tập sẽ:
(a) Ra quyết định dựa trên chuyên môn của mình; hoặc
(b) Mời một phản biện viên thứ ba để có thêm đánh giá khách quan trước khi đưa ra quyết định.
- Quyết định cuối cùng
Quyết định cuối cùng về việc xuất bản bài báo (bao gồm việc chấp nhận bản thảo sau khi chỉnh sửa) thuộc thẩm quyền của Tổng Biên tập. Tác giả sẽ được thông báo về quyết định cuối cùng kèm theo các nhận xét đã được ẩn danh (đã loại bỏ mọi thông tin nhận dạng) của các phản biện viên.
Tuyên bố về Đạo đức xuất bản và Phòng chống hành vi sai phạm
- Trách nhiệm của tác giả
1.1. Quyền tác giả
Quyền tác giả chỉ dành cho những người có đóng góp đáng kể vào nghiên cứu. Việc xác định quyền tác giả phải dựa trên đầy đủ bốn tiêu chí sau:
- Có đóng góp đáng kể vào việc hình thành ý tưởng hoặc thiết kế nghiên cứu; HOẶC thu thập, phân tích hoặc diễn giải dữ liệu của nghiên cứu;
- Soạn thảo bản thảo HOẶC phản biện, chỉnh sửa nội dung học thuật quan trọng;
- Phê duyệt cuối cùng đối với phiên bản sẽ được công bố;
- Đồng ý chịu trách nhiệm đối với mọi khía cạnh của công trình nhằm bảo đảm rằng các vấn đề liên quan đến tính chính xác hoặc tính toàn vẹn của bất kỳ phần nào của công trình đều được điều tra và giải quyết thích đáng.
Tạp chí khuyến khích tác giả liên hệ cung cấp tuyên bố về đóng góp của từng tác giả theo phân loại CRediT (Contributor Roles Taxonomy) nhằm tăng cường tính minh bạch.
1.2. Tiêu chuẩn bản thảo
Tác giả phải gửi đến Tạp chí Khoa học Giao thông Vận tải (sau đây gọi là Tạp chí) các bản thảo báo cáo kết quả nghiên cứu chưa từng được công bố hoặc phát hành trên bất kỳ nền tảng nào khác.
1.3. Tính nguyên gốc, đạo văn và ghi nhận nguồn
Tác giả phải bảo đảm tính nguyên gốc của bản thảo trước khi gửi đến Tạp chí. Mọi hình thức đạo văn đều bị nghiêm cấm. Nếu sử dụng tài liệu hoặc trích dẫn của các nhà khoa học khác, tác giả phải trích dẫn, tham khảo hoặc xin phép sử dụng các tài liệu đó một cách rõ ràng và chính xác.
1.4. Khả năng truy cập và lưu trữ dữ liệu (Tuyên bố về tính sẵn có của dữ liệu)
Dữ liệu, tài liệu tham khảo và các thông tin khác trong bài báo nghiên cứu phải được trình bày đầy đủ và chính xác để cho phép tái lập nghiên cứu. Các tuyên bố gian dối hoặc cố ý không chính xác là hành vi phi đạo đức và không được chấp nhận.
Tác giả có thể được yêu cầu cung cấp dữ liệu gốc để phục vụ việc xem xét của Ban Biên tập và cần sẵn sàng công khai dữ liệu này. Dữ liệu phải được lưu giữ trong một khoảng thời gian hợp lý sau khi công bố.
Tác giả được khuyến khích cung cấp “Tuyên bố về tính sẵn có của dữ liệu” để làm rõ liệu dữ liệu gốc, mã nguồn hoặc các tài liệu hỗ trợ có được công khai hay không và nếu có thì cách thức truy cập.
1.5. Công bố trùng lặp, dư thừa hoặc đồng thời
Tác giả không được công bố các bản thảo mô tả về cơ bản cùng một nghiên cứu (công bố trùng lặp hoặc dư thừa) trên nhiều hơn một tạp chí hoặc ấn phẩm chính.
1.6. Khai báo xung đột lợi ích
Trong bản thảo, tất cả các tác giả phải công bố mọi mối quan hệ cá nhân hoặc nguồn tài chính với các cá nhân hoặc tổ chức khác có thể ảnh hưởng không phù hợp (gây thiên lệch) đến công trình của mình (Xung đột lợi ích). Tác giả phải liệt kê cụ thể các nguồn hỗ trợ tài chính cho việc thực hiện nghiên cứu và/hoặc chuẩn bị bài báo. Nếu nguồn tài trợ không tham gia vào nghiên cứu, tác giả cũng phải nêu rõ điều này. Các xung đột lợi ích tiềm ẩn phải được công bố ở giai đoạn sớm nhất có thể.
1.7. Chính sách về việc sử dụng AI tạo sinh
Tác giả phải minh bạch về việc sử dụng các công cụ AI tạo sinh (như ChatGPT, Copilot, v.v.) trong quá trình chuẩn bị bản thảo.
- AI không thể là tác giả: AI không đáp ứng tiêu chí quyền tác giả (Mục 1.1) và không được ghi tên là tác giả.
- Công bố rõ ràng: Nếu AI được sử dụng để hỗ trợ viết, phân tích hoặc tạo hình ảnh, tác giả phải mô tả rõ vai trò của AI trong một mục cụ thể (ví dụ: “Lời cảm ơn” hoặc “Phương pháp nghiên cứu”).
- Trách nhiệm của tác giả: Tác giả hoàn toàn chịu trách nhiệm về tính chính xác, tính nguyên gốc và các khía cạnh đạo đức của nội dung được tạo ra với sự hỗ trợ của AI.
1.8. Thông báo về sai sót nghiêm trọng trong các công trình đã công bố
Khi phát hiện sai sót hoặc thiếu chính xác nghiêm trọng trong công trình đã công bố của mình, tác giả có trách nhiệm thông báo kịp thời cho Ban Biên tập và phối hợp để rút bài hoặc đính chính (erratum/corrigendum) nếu Ban Biên tập thấy cần thiết. Nếu Ban Biên tập nhận được thông báo từ bên thứ ba về sai sót, tác giả có trách nhiệm hợp tác kịp thời, bao gồm cung cấp bằng chứng khi được yêu cầu.
1.9. Đạo đức trong nghiên cứu trên người và động vật
- Nếu nghiên cứu có liên quan đến đối tượng là con người, mô người, dữ liệu người hoặc phỏng vấn (bao gồm khảo sát), tác giả phải tuyên bố rằng nghiên cứu được thực hiện theo các nguyên tắc của Tuyên bố Helsinki và đã được Hội đồng Đạo đức nghiên cứu (hoặc Hội đồng thẩm định) của đơn vị phê duyệt. Tác giả phải cung cấp tên Hội đồng Đạo đức và mã số phê duyệt (nếu có).
- Tác giả phải xác nhận rằng đã có sự đồng ý bằng văn bản sau khi được cung cấp đầy đủ thông tin từ tất cả những người tham gia. Phải bảo đảm tính ẩn danh và bảo mật thông tin cá nhân của người tham gia.
- Đối với nghiên cứu có sử dụng động vật, tác giả phải tuyên bố rằng nghiên cứu tuân thủ các hướng dẫn quốc gia hoặc quốc tế về chăm sóc và sử dụng động vật thí nghiệm.
1.10. Giấy phép và bản quyền
Nếu bài báo tái sử dụng các tài liệu (như hình ảnh, bảng biểu, biểu đồ, đoạn văn dài, v.v.) đã được công bố ở nơi khác và đang được bảo hộ bản quyền, tác giả có trách nhiệm xin phép bằng văn bản từ chủ sở hữu bản quyền trước khi nộp bài. Khi Ban Biên tập yêu cầu, tác giả phải cung cấp bằng chứng về việc đã được cấp phép và phải trích dẫn rõ nguồn trong bài báo theo yêu cầu của chủ sở hữu bản quyền.
- Trách nhiệm của phản biện viên
2.1. Đóng góp vào quyết định biên tập
Phản biện khoa học hỗ trợ Ban Biên tập đưa ra quyết định biên tập và, thông qua trao đổi với tác giả, còn giúp tác giả nâng cao chất lượng bài báo.
2.2. Kịp thời
Bất kỳ phản biện viên nào được mời nhưng cảm thấy không đủ chuyên môn để đánh giá bản thảo hoặc biết rằng mình không thể phản biện đúng thời hạn phải thông báo cho Ban Biên tập và rút khỏi quá trình phản biện.
2.3. Bảo mật, không chuyển giao và sử dụng AI
Mọi bản thảo nhận để phản biện phải được xem là tài liệu mật. Phản biện viên không được chia sẻ nội dung phản biện hoặc thông tin về bài báo với bất kỳ ai hoặc liên hệ trực tiếp với tác giả khi chưa được Ban Biên tập cho phép.
- Phản biện viên không được chuyển giao hoặc ủy quyền việc phản biện cho bất kỳ cá nhân nào khác nếu chưa có sự cho phép rõ ràng của Ban Biên tập.
- Phản biện viên không được sử dụng tài liệu, kết quả hoặc ý tưởng trong bản thảo gửi phản biện vì lợi ích cá nhân nếu chưa được sự đồng ý của tác giả.
- Nghiêm cấm tuyệt đối: Phản biện viên không được tải lên bản thảo hoặc bất kỳ phần nào của bản thảo vào các công cụ AI tạo sinh bên ngoài, vì điều này là hành vi vi phạm nghiêm trọng tính bảo mật dữ liệu và quyền sở hữu trí tuệ của tác giả.
2.4. Tiêu chuẩn khách quan và mang tính xây dựng
Việc phản biện phải được thực hiện một cách khách quan. Không được chỉ trích mang tính cá nhân đối với tác giả. Phản biện viên phải trình bày ý kiến rõ ràng kèm theo lập luận hỗ trợ. Các nhận xét cần mang tính xây dựng, học thuật và tôn trọng, kể cả khi chỉ ra các điểm yếu của nghiên cứu.
2.5. Công bố xung đột lợi ích
Phản biện viên cần nhận biết mọi xung đột lợi ích tiềm ẩn liên quan đến bài báo và thông báo cho Ban Biên tập. Phản biện viên phải từ chối phản biện nếu có xung đột lợi ích phát sinh từ mối quan hệ cạnh tranh, hợp tác hoặc các mối quan hệ khác với bất kỳ tác giả, công ty hoặc tổ chức nào liên quan đến bài báo. Xung đột bao gồm (nhưng không giới hạn):
- Cùng làm việc tại một cơ quan, tổ chức hoặc đơn vị chuyên môn với (một trong) các tác giả.
- Có quan hệ tài chính trực tiếp hoặc quan hệ cá nhân thân thiết với tác giả.
- Có mâu thuẫn học thuật hoặc cá nhân nghiêm trọng với tác giả.
Phản biện viên cũng cần thông báo cho Biên tập viên về bất kỳ sự tương đồng hoặc chồng chéo đáng kể nào giữa bản thảo đang xem xét và bất kỳ bài báo nào khác mà họ biết.
2.6. Chống thao túng trích dẫn
Nếu phản biện viên đề nghị tác giả bổ sung trích dẫn các công trình của chính mình (hoặc cộng sự), việc này phải xuất phát từ lý do khoa học chính đáng chứ không nhằm tăng số lượng trích dẫn hoặc nâng cao mức độ hiển thị công trình của bản thân. Hành vi ép buộc trích dẫn là phi đạo đức.
- Trách nhiệm của Ban Biên tập
3.1. Quyết định xuất bản và tính độc lập biên tập
Ban Biên tập hoàn toàn và độc lập chịu trách nhiệm quyết định bài báo nào được xuất bản trên Tạp chí. Quyết định này phải dựa trên giá trị học thuật của bài báo (tầm quan trọng, tính mới, tính rõ ràng, tính hợp lệ) và sự phù hợp với phạm vi của Tạp chí.
Các quyết định biên tập phải hoàn toàn độc lập, không bị ảnh hưởng bởi các yếu tố thương mại (như nhà tài trợ, quảng cáo) hoặc bởi chủ sở hữu hay đơn vị chủ quản của Tạp chí. Mọi thành viên Ban Biên tập phải tuân thủ các chính sách và yêu cầu pháp lý của Tạp chí.
3.2. Công bằng
Ban Biên tập đánh giá các bản thảo dựa trên nội dung học thuật mà không phân biệt chủng tộc, giới tính, xu hướng tính dục, tín ngưỡng tôn giáo, nguồn gốc dân tộc, quốc tịch hoặc quan điểm chính trị của tác giả. Ban Biên tập phải thiết lập cơ chế minh bạch trong việc đưa ra các quyết định biên tập.
3.3. Quy trình phản biện
Các thành viên Ban Biên tập phải bảo đảm tính công bằng, khách quan và kịp thời của quá trình phản biện. Mỗi bài báo phải được ít nhất hai (02) chuyên gia độc lập bên ngoài phản biện. Biên tập viên phải lựa chọn phản biện viên có chuyên môn phù hợp với lĩnh vực nghiên cứu để tránh việc lựa chọn không phù hợp hoặc có xung đột lợi ích. Ban Biên tập phải bảo vệ tính ẩn danh của phản biện viên (trong quy trình phản biện kín một chiều hoặc hai chiều).
3.4. Bảo mật
Ban Biên tập phải bảo đảm tính bảo mật của tất cả các bản thảo gửi đến Tạp chí và mọi trao đổi với phản biện viên. Biên tập viên không được tiết lộ thông tin về bản thảo (bao gồm nội dung, tình trạng xử lý và danh tính tác giả/phản biện) cho bất kỳ ai ngoài tác giả liên hệ, phản biện viên, phản biện viên tiềm năng và các cố vấn biên tập khác. Biên tập viên không được sử dụng thông tin, dữ liệu hoặc ý tưởng chưa công bố trong bản thảo gửi đến cho nghiên cứu hoặc mục đích cá nhân của mình.
3.5. Công bố xung đột lợi ích
Các thành viên Ban Biên tập không được tham gia quyết định đối với các bài báo do chính mình hoặc người thân hay đồng nghiệp thân thiết của mình viết. Họ phải rút khỏi quá trình xử lý bản thảo nếu có xung đột lợi ích do quan hệ tài chính hoặc học thuật. Các bản thảo này phải được giao cho một thành viên khác của Ban Biên tập xử lý.
3.6. Xử lý các cáo buộc về hành vi sai phạm
Ban Biên tập có trách nhiệm nghiêm túc xử lý các cáo buộc về hành vi sai phạm trong nghiên cứu (ví dụ: bịa đặt dữ liệu, làm sai lệch dữ liệu, đạo văn), dù trước hay sau khi công bố. Ban Biên tập sẽ tuân theo hướng dẫn của COPE để điều tra các cáo buộc một cách công bằng, khách quan và bảo mật, đồng thời tạo cơ hội cho tất cả các bên được phản hồi.
3.7. Đính chính, rút bài và thông báo quan ngại
Ban Biên tập cam kết duy trì tính toàn vẹn của hồ sơ xuất bản và sẽ thực hiện các biện pháp sau để xử lý sai sót:
- Đính chính: Đối với các lỗi nhỏ ảnh hưởng đến nội dung khoa học (ví dụ: lỗi công thức, nhầm lẫn bảng biểu), Tạp chí sẽ công bố “Corrigendum” (nếu lỗi do tác giả) hoặc “Erratum” (nếu lỗi do Tạp chí).
- Rút bài: Đối với các vi phạm nghiêm trọng (ví dụ: giả mạo dữ liệu, đạo văn, công bố trùng lặp, nghiên cứu phi đạo đức) làm mất giá trị của kết quả nghiên cứu, Tạp chí sẽ rút bài. Thông báo rút bài sẽ nêu rõ lý do và được liên kết vĩnh viễn với bài báo gốc.
- Thông báo quan ngại: Nếu có bằng chứng chưa đầy đủ về hành vi sai phạm hoặc còn nghi ngờ về độ tin cậy của bài báo, Ban Biên tập có thể ban hành “Thông báo quan ngại” trong khi chờ kết quả điều tra cuối cùng.
3.8. Khiếu nại và kháng nghị
Tạp chí có quy trình rõ ràng để tác giả kháng nghị các quyết định biên tập. Tác giả có quyền gửi thư giải thích lý do không đồng ý với quyết định từ chối (dựa trên cơ sở khoa học hoặc sai sót về quy trình). Ban Biên tập sẽ xem xét khách quan đơn kháng nghị và có thể tham khảo ý kiến của một phản biện viên mới nếu cần.
3.9. Chống thao túng trích dẫn
Ban Biên tập sẽ không tham gia thao túng trích dẫn nhằm làm tăng giả tạo hệ số ảnh hưởng của Tạp chí. Mọi yêu cầu bổ sung trích dẫn phải dựa trên cơ sở khoa học hợp lý.
Chính sách phí và lệ phí
Tạp chí Khoa học Giao thông vận tải là tạp chí truy cập mở. Tạp chí không thu bất kỳ khoản phí nào từ tác giả.
Cụ thể, Tạp chí áp dụng chính sách không thu phí đối với các khoản sau:
- Phí nộp bài:
Không thu phí khi nộp bản thảo.
- Phí xử lý bài báo (APC):
Tác giả không phải trả bất kỳ khoản phí nào cho quá trình phản biện, biên tập và xuất bản.
- Các khoản phí khác:
Tạp chí không thu phí đối với số trang vượt quá quy định hoặc việc sử dụng hình ảnh/minh họa màu.
Chính sách bản quyền
Bản quyền của tất cả các bài báo được công bố trên Tạp chí Khoa học Giao thông vận tải thuộc về Tạp chí Khoa học Giao thông vận tải.
Chính sách truy cập mở
Tạp chí Khoa học Giao thông vận tải là tạp chí truy cập mở hoàn toàn theo mô hình Open Access.
Tất cả các bài báo được công bố đều có thể được mọi người tự do đọc, tải xuống, sao chép, phân phối và sử dụng ngay sau khi xuất bản, không có bất kỳ rào cản tài chính hoặc kỹ thuật nào.
Chính sách lưu trữ số
Tạp chí Khoa học Giao thông vận tải cam kết bảo đảm việc lưu trữ lâu dài và khả năng truy cập vĩnh viễn đối với toàn bộ nội dung học thuật đã xuất bản. Tạp chí áp dụng các chiến lược lưu trữ sau:
- Lưu trữ tại Thư viện Quốc gia
Toàn bộ nội dung đã xuất bản của Tạp chí Khoa học Giao thông vận tải được nộp lưu chiểu và lưu trữ tại Thư viện Quốc gia Việt Nam theo quy định của pháp luật về lưu chiểu.
- Tự lưu trữ
Tạp chí cho phép và khuyến khích tác giả tự lưu trữ phiên bản xuất bản cuối cùng trên các nền tảng sau:
- Kho lưu trữ của cơ quan (ví dụ: website của trường đại học hoặc viện nghiên cứu).
- Kho lưu trữ theo chuyên ngành.
- Trang web học thuật cá nhân.
Khi tự lưu trữ, tác giả phải cung cấp đầy đủ trích dẫn và liên kết rõ ràng đến bài báo gốc được công bố trên trang web của Tạp chí Khoa học Giao thông vận tải.
